8. Elektra in de buscamper

In een vorige post zag je dat in de wanden luidsprekers en leeslampen zitten. De luidsprekers worden aangestuurd door de autoradio. In de praktijk wordt die amper of niet gebruikt tijdens het kamperen. Dat kan dus rustig zo blijven.

De leeslampen vragen natuurlijk wel energie.

Daarnaast wilde ik 12V aansluitingen om de koelkast (een koelbox met compressor) te laten werken, her en der usb-voedingen om allerlei elektronica te kunnen laden, plafondverlichting...

Accu 

Alles op de startaccu aansluiten, leek me geen goed plan. Als je een week ergens staat, wil je niet dat de auto op het einde niet meer wil starten. Een startaccu is bijna altijd een loodzuuraccu; die is gemaakt om gedurende korte tijd een grote stroom te leveren. Maar voor verlichting, voeding van de koelkast en andere apparaten, wordt continu een lage stroom gevraagd. Liefst heb je dan ook nog voldoende capaciteit. Dat betekent dat een ander soort accu nodig is hiervoor: een huishoudaccu.

Dan begint weer een zoektocht: welk soort accu? Welke capaciteit? Waar kan die een plekje vinden? Hoe moet die geladen worden?

Om het kort te maken, kwam ik tot het volgende besluit:

• het zou een LFP accu worden. Die kan voor bijna 100 % benut worden. Met loodzuur is dat eerder 50%, dus moet je de dubbele capaciteit rekenen om in de praktijk hetzelfde te krijgen. Twee keer zoveel volume ook. AGM ligt daar tussenin. LFP (een vorm van LiIon) is wel duurder, maar de levensduur is beter en de karakteristieken zijn best geschikt voor dit doel.
• 100 Ah zou moeten volstaan voor mijn doeleinden.
• laden moet met de alternator kunnen, met een zonnepaneel en met walstroom.

Het basisconcept mag je daarbij niet uit het oog verliezen: de camper is bedoeld voor verblijf op (eenvoudige) campings en sporadisch vrij kamperen. Energie voor enkele dagen is dan genoeg: in geval van nood kan bijgeladen worden op de camping. 

Laden en controle 

De sturing en lading was dan het volgende om mijn hoofd over te breken. Een Trafic is een relatief compacte bestelwagen, dus moet de ruimte zo efficiënt mogelijk gebruikt worden. Maar anderzijds wil ik ook niet beknibbelen op de kwaliteit; je moet kunnen vertrouwen op je materiaal.
Zo kwam ik uit bij het Duitse Votronic:

• een Votronic VBCS 30/20/250 triple acculader
• Votronic VBCS bedieningspaneel

Aansluitingen op de drieweg-acculader

Die lader doet alles wat ik wil:

• hij stuurt de alternator (dat is een 'slimme' alternator, dus die moet een puls krijgen om te werken)
• hij laadt de huishoudaccu. Als die volgeladen is, schakelt hij over naar de startaccu.
• hij laadt van drie stroombronnen (alternator, zonnepaneel en walstroom)
• het is een compacte unit
• er zijn zwaardere versies, maar deze volstaat 
• de lader is instelbaar voor diverse types accu's

De basis kreeg een plaats

Alles werd aan de linkerkant geplaatst. Deels in de wand achter een paneel, deels in de kist voor de wand, in het verlengde van de wielkast. Het ruimteverlies is minimaal.

Stroombronnen

De alternator is standaard: die zit sowieso in de auto. De aansluiting voor walstroom was één van de weinige zaken die de eerste eigenaar al voorzien had (samen met de vloer). Enkel een zonnepaneel moest er nog bij.

Alternator

De uitdagingen hier: waar vind je een aansluiting om de energie tot bij de lader en de accu te krijgen en hoe moet je de alternator sturen?

In de Trafic X82 (vanaf 2014) blijkt een aansluiting voor de stroom onder de bestuurdersstoel te zitten. Van daar naar de lader was een kort eind. Met wat zware kabels werd een aansluiting gemaakt. En bovenaan achter de bestuurdersstoel zit blijkbaar een geschakelde aansluiting die bruikbaar is om de alternator te sturen. Dat is nodig, want omwille van allerlei milieuregels is het een 'slimme' alternator: zodra die het sein krijgt dat de startaccu volgeladen is, schakelt de alternator zichzelf uit. Die sturing zorgt ervoor dat ook de spanning van de huishoudaccu de alternator in- en uitschakelt. De Votronic lader regelt dit.

Walstroom 

Vanaf het buitenstopcontact lag al een kabel naar binnen. Dat was dus ook geen probleem.

Zonnepaneel 

Het minst makkelijke was het zonnepaneel. Dat had ik nog niet, dat moest een plaats krijgen en de stroomkabels moesten ook naar binnen op een betrouwbare manier. Ik koos voor een 170 W monokristallijn paneel.

Op basis van de ervaringen met de VW Multivan koos ik voor de montage op een imperiaal. Daar is zowel plaats voor dat paneel als voor een dakkoffer. Bij de T4 had ik het zonnepaneel achteraan en de dakkoffer vooraan. Aerodynamisch was dit geen zo'n goeie oplossing, maar dat was bij die auto het meest praktisch. Voor de Trafic koos ik ervoor om dit om te keren.
Achteraan, net boven de linkerdeur, heeft Renault een doorgang voorzien. De kabels konden zo netjes naar binnen geleid worden zonder dat extra gaten gemaakt moesten worden. 

Het zonnepaneel vooraan op het imperiaal.

Stopcontacten

Dan krijg je energie en je stopt die in een accu. Het is de bedoeling die energie te gebruiken voor allerlei zaken:

• 5 V usb voedingen her en der
• 12 V aansluiting(en) voor de koelkast
• 230 V voor je weet maar nooit

Hiervoor werd naast de acculader een verdeeldoos/zekeringkast geplaatst waar alle stroompunten op aangesloten werden.

De omvormer kreeg een plekje naast de accu.

Stilaan werd de camper echt bruikbaar, maar het bleef makkelijk om de ruimte vrij te maken voor andere doeleinden.

De stroompunten die ik installeerde:

• 12 V vooraan links en rechts (voor de koelkast)
• 5 V (usb) in de nis in de rechterwand
• een 12/230 V omvormer van 1000 W net voor de accu
• twee leeslampen achteraan, dimbaar en met ingebouwde usb-stopcontacten
• bedrading voor dimbare ledspots in het plafond (van de zekeringdoos naar de dimmers en van daar naar de lichtpunten)
• voeding voor de subwoofer (de schakelpuls komt van de mediaspeler, de stroom van de huishoudaccu) 

Daar bovenop werden ook leidingen gelegd om achteraan twee luidsprekers te installeren. Een bluetooth speaker had ook gekund, maar inbouwluidsprekers nemen geen ruimte in. De mediaspeler kan dan als geluidsbron dienen, eventueel via bluetooth verbonden met de telefoon, tablet, laptop... 

Bediening en status controleren

Hoe doet het zonnepaneel het? Wat is de spanning van de huishoudaccu? Het is altijd interessant om de stand van zaken te kunnen controleren. Daarvoor kwam er een Votronic VBCS monitor vooraan op de linker wand. Daar vond ook de monitor/schakelaar voor de 12/230 V omvormer een plaats.

Rechtsboven de bedieningseenheid van de omvormer. Daaronder het Votronic VBCS controlescherm. Linksboven de dimmers voor de plafondspots.