6. Audio-upgrade: deel 3 - luidsprekers in de voordeuren inbouwen

We zijn nog steeds in 2023 voor dit verslag.

De stand van zaken wat audio en multimedia betreft: de Sony XAV-AX850D mediaspeler is ingebouwd en de subwoofer kreeg ook een plekje. Om de klank in balans te krijgen - lees betere midden- en hoge tonen - moeten de kartonnen dubbelconusluidsprekers in de voordeuren vervangen worden.

Je kan voor audio in de auto zo gek doen als je wil, maar mijn budget is niet onbeperkt. Er moet nog veel gebeuren aan de auto om er een bruikbare camper van te maken en het blijft een bestelwagen, dus echt stil is die niet (maar wel veel stiller dan de T4 die ik ervoor had).

Het plan

Ik wil het degelijk doen. Niet snel snel even de luidsprekers wisselen, maar meteen ook zorgen voor voldoende demping en isolatie. Op de deurpanelen komt dus bitumen voor de trillingsdemping - overal waar ik resonantie verwacht - en Armaflex isolatie.

Omdat de luidsprekers van binnenuit tegen de bekleding geschroefd zitten, moet die er toch uit. Dat is meteen het moment om alles te doen. Ik kan tegelijk de staat van de deuren controleren. Op wat verzameld vuil onderaan één deur na valt dat heel goed mee. 

Bij het voorbereidend werk hoort ook uitzoeken hoe die deurpanelen eruit moeten, welke diameter de luidsprekers hebben en hoe ze vervangen kunnen worden. Het gaat daarbij niet enkel om de diameter, maar ook om de bevestigingspunten. Blijkbaar zijn de luidsprekers net niet standaard, dus zijn passtukken nodig om 16 cm luidsprekers in te bouwen.

 Natuurlijk zijn ook de aansluitingen merkspecifiek, dus zijn ook  adapters nodig voor de aansluitingen. Je zou ook de connectoren kunnen afknippen en kabelschoentjes op de bedrading zetten, maar veel speling was er niet.

Uitbouwen

Er zitten in de deuren van de Trafic geen uitneembare speakers achter roosters. Neen: het hele deurpaneel moet eruit. Dat is sowieso nodig, want omdat de nieuwe set werkt met losse tweeters moet ik aan de bedrading kunnen.

De eerste stap is zoeken hoe die bekleding eruit moet. Leve internet! Daar vind je heel snel de nodige instructies. Kort komt het op het volgende neer: enkele schroeven verwijderen en de rest is vastgeklikt.

De bekleding is eraf. Dit is wat erachter zit

 

Goedkoper kan bijna niet. De klinknagels moesten uitgeboord worden.

De nieuwe set met alle toebehoren

Vergelijk even de de 'motor' (magneet) van de oude en nieuwe luidspreker. De luidsprekerdiameter is dezelfde...

Inbouwen van de nieuwe luidsprekers

Met de adapters was het plaatsen van de 16 cm luidsprekers absoluut geen probleem.
 

De demping is tegen de deurpanelen gekleefd. Alle gaten zijn dicht. 

De uitdaging zat in het inbouwen van de tweeters. De deurpanelen zijn aan de achterkant versterkt met ribbels in het plastic. Boren moest dus vanaf de voorkant. Dat was een spannend werkje.

Daarna was het een kwestie van de boel in de juist volgorde opnieuw vastzetten. Plastic kan broos zijn, dus hier moet je voorzichtig bij te werk gaan.

Het paneel is opnieuw geplaatst. De tweeter zit helemaal bovenin.

Daarna volgt een spannend moment: zal dit uiteindelijk de verhoopte verbetering brengen?
Ja, dus. Dat was meteen merkbaar. Met wat afstellen van de equalizer en de balans kon het nog een pak beter.

De audio-instellingen op de mediaspeler

Dit is slechts een deel van de afstelmogelijkheden. Ook zaken zoals de afsnijfrequentie van de subwoofer kunnen aangepast worden.

Al bij al voldoet het geheel ruimschoots.

Even een overzicht van wat veranderd werd:

• De Renault Medianav radio is vervangen door een Sony XAV-AX8050D
• De luidsprekers in de deuren zijn gewisseld voor een set tweeweg Pioneer TS-A1609C
• Er kwam een actieve subwoofer bij (Pioneer TW-WX400DA)

Afstellingen nadien

klank

We zijn ondertussen twee jaar verder. Omwille van verdere aanpassingen van de camper kreeg de subwoofer een andere plaats (achter de cabine) en kwamen er achteraan nog twee luidsprekers bij.

in de loop van de tijd merkte ik dat de bassen eerder dominant waren. Dat was niet de bedoeling. Het zou kunnen dat de nieuwe plaats, op de vloerplaat van de woonruimte, hier een rol in speelde. Het is mogelijk dat die vloerplaat meetrilde en zo de bassen versterkte.

Het ging niet enkel over het volume, maar er leek een resonantie in te zitten waardoor bepaalde frequenties veel te sterk doorkwamen. Voor de basweergave verlaagde ik de afsnijfrequentie van 80 naar 60 Hz. Dat loste dit probleem meteen op.

De tweeters in de voordeuren zitten zo hoog mogelijk in de panelen, maar nog ruim onder oorhoogte. Bij de betere personenwagens zitten ze vaak tegen de A-stijl aan en zijn ze gericht op de oren. Dat kon ik ook opvangen met de uitgebreide klankinstelingen in de Sony XAV-AX8050. Daar zit o.a. een 'virtuele hoogteregeling' in.

Het is en blijft in de basis een bestelwagen, maar de klankweergave is aanzienlijk beter dan toen ik de auto kocht.

Android Auto

Op zich werkte Android Auto prima: navigatie met up to date kaarten, Spotify, muziek vanop de telefoon... Bij langere verplaatsingen werd een nadeel van de bedrade verbinding duidelijk. Voor alles wordt beroep gedaan op de processor van de smartphone. Het probleem was dat de usb-verbinding niet voldoende stroom kon leveren; de accu van de telefoon raakte langzaam leeg.

De oplossing kwam er in de vorm van een draadloze adapter. Je plugt die in de usb-poort en dan wordt een draadloze verbinding gemaakt met de telefoon. Zo kwam de usb-aansluiting vrij om die aan te sluiten op een voeding met meer vermogen.

Ook mooi: die dongle mag netjes weggestopt worden in het dashboard.

Extraatje - usb voeding met hoog vermogen 

Omdat de smartphone nu draadloos verbonden werd met de mediaspeler kwam de usb-aansluiting op de telefoon vrij. Dus niet alleen was geen gemanipuleer meer nodig voor de verbinding, maar de telefoon kon nu ook opgeladen worden onderweg.

Ik bouwde daartoe een usb-stopcontact in met hoog vermogen (48 W QC 3.0). De telefoon kan ik simpelweg vooraan in de auto leggen en verbinden met het stopcontact. De problemen met het langzaam ontladen waren hiermee opgelost.